Ik waarschuw vooraf: dit is een zeurstukje, doorlezen op eigen risico.

Soms zakt me de moed wel eens in de schoenen, zoals gisteren. Ik zag een oudere dame een pand verlaten. Het was een typisch oude dame zoals je oude dames voorstelt. Het was echt een oma-type. Netjes verzorgt, het haar voorzien van een vrolijk permanentje, en zelfs een licht roze spoeling sierde het grijze haar. Ze zou zo op weg kunnen zijn om haar kleinkinderen te bezoeken. Kortom een lief en keurig omaatje. Totdat ze haar hoofd licht opzij bewoog en een grote witte fluim wegspuwde uit haar mond.

Nu houd ik sowieso niet van mensen die op straat spuwen maar vaak zie je het bij opgeschoten jeugd die denken dat het stoer is. Dat gaat vanzelf over als het echte leven gaten begint te slaan in de toekomstdromen en verwachtingen die in de hoofdjes van de jeugdige medemens huizen. Kwestie van tijd en dan slaat de beschaving vanzelf toe… Eerder genoemd omaatje heeft zich kennelijk aan dit beschavingsproces weten te ontworstelen. Of misschien trof ik haar gewoon net op het verkeerde moment. Misschien doet ze dit anders nooit. Je weet het niet…

Hoewel ik gisteren enigszins ontdaan was door het spuwende omaatje was ik haar vandaag vergeten totdat ik vanmorgen toch, potjandorie-nog-es-an-toe, opnieuw met een fluimende ouderling geconfronteerd werd. Ik liep in een parkachtige omgeving nabij een chique villa wijk toen een oudere man op de fiets aan kwam fietsen. Keurig gekleed, tweeter jasje en bruine corduroy broek. Je kon aan alles zien dat het een man van statuur was die voor de zaterdag voor de verandering eens in zijn vrijetijds kloffie was gestoken. De man fietste een bruggetje over en sloeg linksaf toen hij ineens een enorme fluim uit zijn gezicht duwde. Alsof het de normaalste zaak van de wereld was vervolgde de man zijn weg. Zonder blikken of blozen…

Ik voelde me vervreemd van mijn omgeving. Word ik nu al een oude lul? Nee, degene die spuwden waren allebei ouder dan ik. De oorzaak moet zijn dat de nieuwe generatie oudere de eerste “vrij opgevoede” generatie is. Je hoort ook verhalen van stelende en overlast veroorzakenden bejaarden. Daar fietst er één. Ik was echt onthutst. Dat het morele verval als een ziekte om zich heen slaat is wel duidelijk. Ik zag laatst een moeder van rond de vijf-en-dertig jaar een kind van zes de straat oversleuren bij een rood stoplicht. Het kind waarschuwde nog dat het rood was maar daar had moeder geen boodschap aan. Lekker pedagogisch verantwoord. Op school wordt kinderen geleerd dat ze moeten wachten voor een rood stoplicht maar moeder steekt gewoon over door rood licht. Nu doe ik dat zelf ook. Ik steek over door rood als ik goed om me heen gekeken heb èn als er geen kinderen staan te wachten op groen licht. Daarnaast zou ik mijn kinderen ook altijd het goede voorbeeld geven en wachten op groen, ongeacht wat een ander doet.

Kennelijk hangt het morele verval samen met opvoeden of met het bijbrengen van waarden en normen zo je wilt… Wat? Help! Niet te geloven: ga ik ineens de betuttelende overheid napraten? De christelijke partijen schreeuwen om opdringen van waarden en normen en dan met name hun eigen (christelijke) waarden en normen. Daarmee breng je misschien en stukje beschaving terug in het land maar zomogelijk ook nog veel ernstiger verval van beschaving.

Bijvoorbeeld de christelijke moraal in de embryo-selectie problematiek. Hoe moet je een dochter uitleggen dat ze meer dan 80% kans heeft op erfelijke borstkanker terwijl met embryo-selectie de erfelijke ziekte (genetische afwijking) uit de bloedlijn gehaald kan worden? Niet omdat het problematisch is maar omdat sommigen het “niet wenselijk” vinden. Is dat beschaving? Ik zou het mijn dochter niet kunnen uitleggen. Zal ik eens een poging doen?

Luister lieverd, met een simpele ingreep had je geen of een kleinere kans op deze erfelijke ziekte gehad maar dat vinden we, als samenleving, niet goed. We hebben liever dat je wel een enorme kans op deze dodelijke ziekte hebt. En dat jouw dochters en dier dochters er ook onder zullen leiden. En als je een zoon krijgt dan zal hij de ziekte zelden krijgen maar hij kan als drager van het gen deze wel weer overbrengen op zijn dochters. Wat huil je nou, lieverd? Dat is beschaving. Voegtijdig en onnodig sterven aan een te behandelen ziekte is nu eenmaal onderdeel van de christelijke waarden en normen. Droog je tranen mijn kind, zonde van de kostbare tijd, en daar heb je al zo weinig van…

Poging mislukt, ik zou dat niet kunnen uitleggen aan mijn dochter. Zouden de mensen die dit standpunt daadwerkelijk huldigen dat wel kunnen uitleggen als hun dochter het slachtoffer hiervan wordt? Je ziet wel vaker bij mensen die een rigide ethische overtuiging hebben, veelal gedicteerd uit één of ander religieus geschrift, dat die overtuiging minder sterk wordt naarmate het onderwerp dichterbij huis komt. Het hemd is nader dan de rok. De grootste tegenstander van euthanasie verandert in een voorstander als de eigen ouders ondragelijke pijn lijden zonder uitzicht op verbetering. Dan ziet men ineens wat onmenselijk lijden is. Jammer dat men dàn pas gaat nadenken terwijl men ervoor met één of ander religieus geschrift heeft staan zwaaien.

En natuurlijk kun je nu roepen dat wat ik verkondig net zo goed maar een mening of standpunt is net zo goed als het standpunt dat ik bekritiseer. Er is echter één groot verschil: mijn standpunt laat ruimte aan anderen om een eigen standpunt in te nemen. Je màg maar je mòet niet. De christelijke standpunten zijn echter altijd beperkend: ik mag iets niet omdat een ànder er een probleem mee heeft.

De beschaving lijkt steeds verder en verder verwijderd… totdat ik dit bericht las op de BBC. Daar waar Nederland onder de christelijke doctrine krampachtig erfelijke ziekten in stand probeert te houden lees ik tot mijn vreugde dat in Engeland het eerste kind zonder erfelijk borstkanker-gen geboren gaat worden. In Engeland geen oproer of religieus tumult, enkel een waarschuwing hier en daar dat mensen nu vooral niet moeten denken dat iedere genetische afwijking zomaar te corrigeren is. Uiteraard zijn er ook mensen die nu gaan roepen dat we nu “designer baby’s” gaan krijgen maar zolang als het embryo selectie betreft en niet genen-mutatie is die angst uit de lucht gegrepen.

Ik troost me met de gedachte dat beschaving nog niet zo ver weg is als ik dacht… er ligt een grote sloot tussen maar als de wind goed staat waait er misschien iets van die beschaving onze kant op… laat het waaien.

This entry was posted on Saturday, December 20th, 2008 at 13:26 and is filed under opinion, personal, zeurstukje. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. You can leave a response, or trackback from your own site.